9 راهکار آموزش ارزش های اخلاقی به نوجوانان

اگر فرزند شما در سن نوجوانی قرار داشته و با پرسش های گوناگون در رابطه با بایدها و نبایدهای اخلاقی، شما را به چالش می کشد، به جای استیصال و نگرانی و یا نقد و سرزنش پرسشگری او می بایست به دنبال راهکارهای مناسب برای پاسخگویی به سوالات او باشید. به همین منظور در این مقاله 9 راهکار آموزش ارزش های اخلاقی به نوجوانان، به شما والدین عزیز ارائه شده است.

در فرایند رشد و مرحله گذار از کودکی به نوجوانی، زمانی فرا می رسد که فرزند نوجوانتان، شما را با پرسش هایی مانند: «چرا وقتی می توان با یک دروغ، منفعت فراوانی کسب نمود، نباید این کار را انجام داد؟» یا «وقتی دیگران به حقوق سایرین احترام نمی گذارند، چرا من باید این کار را بکنم؟ مگر من چه فرقی با آن ها دارم؟» غافلگیر خواهد کرد. پس بهتر است، در مورد نحوه توضیح مسائل و ارزش های اخلاقی به فرزند نوجوانتان از قبل تامل نموده و خود را برای پاسخگویی به چنین سوالاتی آماده نمایید. البته جای نگرانی نیست، شروع این پرسش ها نوید مرحله ای جدید از رشد توانمندی های تفکر فرزند شماست. پس پذیرای او و سوال هایش باشید. در ادامه راهکارهای صحیح آموزش ارزش های اخلاقی را بیان خواهیم کرد.

١. تشویق و ترغیب

رشد اخلاقي‌ نوجوانان‌ به طور طبیعی در جريان‌ زندگي‌ اجتماعي‌ـ فرهنگي‌ آنان‌ شكل‌ مي‌گيرد. بنابراين‌، براي‌ بهبود بخشيدن‌ به‌ امور اخلاقي نظير‌ (عدالت‌، شجاعت‌، مروت‌، صداقت‌، مسئوليت‌، مهرباني‌ و اطاعت‌) در آنان‌ بايد از راهنمايي‌، ارشاد، تشويق‌ و ترغيب‌ استفاده‌ كرد و به‌ شيوه‌هاي‌ تنبيهي‌ و اعمال‌ قدرت‌ نيازي‌ نيست‌.

٢. تقویت هوش هیجانی فرزندتان

آگاهي‌ اخلاقي‌ نوجوانان‌ بر اساس‌ واكنش هاي‌ عاطفي‌ و طبيعي‌ آن ها در جريان‌ مشاهدات‌ و برخورد با واقعه‌ها شكل‌ مي‌گيرد. برخي‌ از اين‌ واكنش هاي‌ عاطفي‌، مثلا احساس‌ همدردي‌، باعث‌ تقويت‌ احساس‌ و رفتار نوع‌ دوستانه‌ و دلسوزي‌ نسبت‌ به‌ ديگران‌ مي‌شود. عواطف‌ ديگري‌ چون‌ شرم‌، احساس‌ تقصير و ترس‌ باعث‌ تقويت‌ رفتار اطاعت‌آميز و پذيرش‌ قوانين‌ مي‌شود. احساس‌ تعلق‌ كودكان‌ و نوجوانان‌ به‌ والدين‌ نيز باعث‌ ايجاد پايه‌هاي‌ عاطفي‌ رشد احترام‌ به‌ مراجع‌ قدرت‌ (بزرگترها) مي‌گردد.

٣. برقراری رابطه صمیمانه با فرزندتان

تعامل‌ نوجوانان‌ با والدين‌ و مربيان‌ و ساير بزرگسالان‌ موجب‌ آشنا شدن‌ نوجوانان‌ با هنجارها و قوانين‌ اجتماعي‌ مي‌شود. آگاهي‌ و احترام‌ به‌ نظم‌ اجتماعي‌ نیز، قدرت‌ قانوني‌ را ايجاد مي‌كند. والدين‌ و بزرگسالاني‌ كه‌ رابطه‌ سنجيده‌ و همراه‌ با ابهت‌ با نوجوانان‌ داشته و گفتگو ميان‌ آنان‌ جريان‌ دارد و دست‌ به‌ تنبيه‌ نوجوانان‌ دراز نمي‌كنند،  تاثير مثبتی بر رشد قضاوت‌ و توسعه رفتار اخلاقي‌ آنان‌ دارد.

٤. ترغیب به شرکت در فعالیت های گروهی با همسالان

روابط با گروه همسالان‌ باعث‌ آشنايي‌ نوجوانان‌ با مفاهیمی چون مشاركت‌ و همكاري‌ و عدالت شود. در جريان‌ ارتباط با همسالان‌ است‌ كه‌ نوجوانان‌ با هنجارهاي‌ رفتار دو جانبه‌، برابري‌ و رعايت‌ حقوق ديگران‌ آشنا مي‌شوند و اين‌ امر باعث‌ تقويت‌ احساس فداكاری در آنان مي‌گردد.

5. الگوسازی

مباحث اخلاقی‌ را نمي‌توان‌ با تدريس‌ درس‌ اخلاق‌ به‌ نوجوانان آموزش‌ داد. آنان‌ رفتارهاي‌ اخلاقي‌ خود را به واسطه مشاهده و الگوبرداری از نوع‌ ارتباطاتي‌ كه‌ والدين‌، بزرگسالان‌ و همسالانشان دارند، مي‌آموزند.

6. هماهنگی گفتار و عمل مراجع قدرت

در سطحی وسیع تر، یادگیری اخلاق، از مشاهده هماهنگی بین حرف و عمل مراجع قدرت شکل می گیرد. لذا نوجوان در صورت مشاهده تناقض بین حرف و عمل و پایبندی به اخلاقیات از جانب این مراجع، دچار تردید خواهد شد. در این مواقع به او خاطر نشان سازید که ارزش های اخلاقی، همیشه ثابت و پایدار بوده و با پایبند نبودن برخی افراد به این ارزش ها، خدشه ای بدان ها وارد نمی شود.

7. فراهم سازی بستری برای پاسخگویی

نوجوان شما با سوالات زیادی رو به رو است که هر انسان عاقلی ممکن است زمانی از خود بپرسد، پس به جای انکار و سرزنش کنجکاوی های او، به دنبال مرجعی باشید که به دور از تعصب و با استدلال عقلانی به سوالات او پاسخ دهد.

8. صبور باشید

دستیابی به ارزش ها و ملاک های رفتار اخلاقی فرایندی است که مثل فرایند هویت یابی در نوجوانان زمان بر است، پس عجله نکنید و عقاید خود را به فرزندتان تحمیل نکنید. بگذارید خودش راهش را پیدا کند.

9. مهرورزی بی قید و شرط

فرزند شما فارغ از عقاید شخصی اش (حتی اگر با عقاید شما یکی نباشد)، قابل احترام است، پس او را فارغ از عقایدش دوست داشته باشید و به آن ها احترام بگذارید.

 

ارسال دیدگاه های شما :
تصویر جدید

لیست نظرات

نظری ثبت نشده است.